Að fá Stein inn um gluggann
Síðasta sumar var brotist inn hjá mér á meðan ég var í útilegu eins og glöggir lesendur muna kannski. Þjófurinn hafði rifið upp stormjárn á glugga, klöngrast inn, haldið á brott með þrjár áfengisflöskur og skilið allt eftir opið upp á gátt.
Lögreglan sendi tæknimann á staðinn sem dustaði eftir fingraförum með prýðilegum árangri. Þegar fingrafari sem fannst á innanverðum gluggakarminum var flett upp í gagnagrunni lögreglunnar dúkkaði upp góðkunninginn Steinn. Steinn þessi hefur áður gert garðinn frægan meðal annars fyrir að aka um miðbæinn í lyfjamóki og sofna loks værum svefni undir stýri á Hverfisgötunni.
Fingrafarseigandinn var boðaður í yfirheyrslu og kæra lögð fram í framhaldinu. Lögreglan spurði hvort ég vildi leggja fram fjárkröfu vegna tjónsins sem ég varð fyrir meðfram innbrotskærunni og að sjálfsögðu gerði ég það. Fjárkrafan sem var afar hógvær, hljóðaði upp á 14.500 krónur vegna stuldar á þremur mistómum áfengisflöskum og skemmdum á gluggajárni. Verandi annálaður öðlingur ákvað ég að rukka ekki fyrir verkjatöflurnar tvær sem hurfu úr lyfjaglasi í skápnum hjá mér.
Tæpu ári eftir innbrotið var mér svo loks tilkynnt að málið sé á leið fyrir dóm. Ég var orðinn spenntur að sjá hvað kæmi út úr þessu öllu saman enda aldrei kært neinn fyrir glæp áður.
Dagarnir liðu hægt en loks datt bréf frá embætti lögreglustjóra inn um lúguna. Í bréfinu stóð að málið hafi verið fellt niður sökum þess "hversu ólíklegt það þótti til sakfellingar". Mér þóttu þetta afar skrýtnar fréttir þar sem fingraför eru líklega frægasta sönnunargagn í heimi og þar sem ég stóð fastlega í þeirri trú að glæpalýður væri í djúpum skít ef fingraför þeirra prýddu vettvang glæps.
Í bréfinu var ekkert útskýrt nánar í hverju ólíkindin fælust, en tekið var fram að ég hefði rétt á að óska sérstaklega eftir því að fá að sjá rökstuðninginn fyrir niðurfellingunni ef ég hefði áhuga. Mér fannst pínu bjánalegt að rökstuðningurinn fylgdi ekki bara með í sama bréfi svona fyrst að ég mátti alveg sjá hann hvort eð er. Ég tók mig að sjálfsögðu til, sendi tölvupóst á embætti lögreglustjóra og bað um rökstuðninginn sem síðan barst í gamaldags pósti nokkrum dögum síðar.
Ég beið spenntur eftir enn einu bréfinu og bjó mig undir að heyra af djúsí smáatriðum úr rannsókn málsins sem myndu varpa nýju ljósi á það sem gerst hafði. Ég bjóst jafnvel alveg eins við því að skilja ástæður lögreglustjóra fyrir niðurfellingunni eftir lesturinn. Í bréfinu hlyti að vera eitthvað sem gæti útskýrt af hverju fingrafar manns sem ég hef aldrei boðið í heimsókn var innan á glugganum sem brotist var inn um! Kannski hafði Steinn unnið í gluggaverksmiðju áður en hann varð lyfjakokteilum að bráð? Kannski hafði einhver fundið Stein í lyfjamóki og ákveðið að "freima" hann með því að draga hann hálfan inn um gluggann hjá mér og planta þar fingrafari!
Mér til mikilla vonbrigða voru ástæður niðurfellingarinnar alls ekki eins spennandi og ég hafði vonað og síður en svo gáfulegar. Steinn hafði sagt löggunni að hann vissi ekkert hvar hann hefði verið þessa helgi eða hvað hann hefði verið að gera. Ástæða minnisleysisins var að eigin sögn óhófleg neysla á allskyns eiturlyfjum. Fyrst Steinn vissi ekki hvar hann hafði verið þótti lögreglustjóra engin ástæða til að gefa sér neitt í þeim efnum eða kafa dýpra í málin. Honum þótti ekki einu sinni ástæða til að láta reyna á fingrafarið fyrir dómi gegn algerum skorti á fjarvistarsönnun Steins. Engin flétta, engin djúsí smáatriði. Ekki neitt.
Dæmdur afbrotamaður skilur eftir fingrafar á vettvangi glæps og hans eina málsvörn er að hann hafi ekki hugmynd hvað hann var að gera á þeim tíma sem glæpurinn var framinn vegna þess að hann var búinn að graðka í sig svo miklu magni af ólöglegum eiturlyfjum? Ég efast um að Matlock hefði misst þvag yfir þessarri málsvörn en Lögreglustjóra fannst hún augljóslega ekki árennileg. Minnisleysið var því verðlaunað með skilyrðislausri niðurfellingu málarekstursins.
Persónulega finnst mér ekkert að því að gera ráð fyrir því að Steinn hafi verið sá sem klöngraðist inn um gluggann hjá mér og stal frá mér, svona fyrst fingrafarið hans fannst inni á gafli hjá mér og hann sjálfur hafði engar betri uppástungur um staðsetningu sína. En þar sem ég er hvorki dómari eða lögreglustjóri hef ég kannski ekki nægilega sérþekkingu á þeim margslungnu ástæðum sem lyfjaunnendur hafa fyrir að teygja langa fingurna inn um glugga samborgara sinna.
Lögreglan sendi tæknimann á staðinn sem dustaði eftir fingraförum með prýðilegum árangri. Þegar fingrafari sem fannst á innanverðum gluggakarminum var flett upp í gagnagrunni lögreglunnar dúkkaði upp góðkunninginn Steinn. Steinn þessi hefur áður gert garðinn frægan meðal annars fyrir að aka um miðbæinn í lyfjamóki og sofna loks værum svefni undir stýri á Hverfisgötunni.
Fingrafarseigandinn var boðaður í yfirheyrslu og kæra lögð fram í framhaldinu. Lögreglan spurði hvort ég vildi leggja fram fjárkröfu vegna tjónsins sem ég varð fyrir meðfram innbrotskærunni og að sjálfsögðu gerði ég það. Fjárkrafan sem var afar hógvær, hljóðaði upp á 14.500 krónur vegna stuldar á þremur mistómum áfengisflöskum og skemmdum á gluggajárni. Verandi annálaður öðlingur ákvað ég að rukka ekki fyrir verkjatöflurnar tvær sem hurfu úr lyfjaglasi í skápnum hjá mér.
Tæpu ári eftir innbrotið var mér svo loks tilkynnt að málið sé á leið fyrir dóm. Ég var orðinn spenntur að sjá hvað kæmi út úr þessu öllu saman enda aldrei kært neinn fyrir glæp áður.
Dagarnir liðu hægt en loks datt bréf frá embætti lögreglustjóra inn um lúguna. Í bréfinu stóð að málið hafi verið fellt niður sökum þess "hversu ólíklegt það þótti til sakfellingar". Mér þóttu þetta afar skrýtnar fréttir þar sem fingraför eru líklega frægasta sönnunargagn í heimi og þar sem ég stóð fastlega í þeirri trú að glæpalýður væri í djúpum skít ef fingraför þeirra prýddu vettvang glæps.
Í bréfinu var ekkert útskýrt nánar í hverju ólíkindin fælust, en tekið var fram að ég hefði rétt á að óska sérstaklega eftir því að fá að sjá rökstuðninginn fyrir niðurfellingunni ef ég hefði áhuga. Mér fannst pínu bjánalegt að rökstuðningurinn fylgdi ekki bara með í sama bréfi svona fyrst að ég mátti alveg sjá hann hvort eð er. Ég tók mig að sjálfsögðu til, sendi tölvupóst á embætti lögreglustjóra og bað um rökstuðninginn sem síðan barst í gamaldags pósti nokkrum dögum síðar.
Ég beið spenntur eftir enn einu bréfinu og bjó mig undir að heyra af djúsí smáatriðum úr rannsókn málsins sem myndu varpa nýju ljósi á það sem gerst hafði. Ég bjóst jafnvel alveg eins við því að skilja ástæður lögreglustjóra fyrir niðurfellingunni eftir lesturinn. Í bréfinu hlyti að vera eitthvað sem gæti útskýrt af hverju fingrafar manns sem ég hef aldrei boðið í heimsókn var innan á glugganum sem brotist var inn um! Kannski hafði Steinn unnið í gluggaverksmiðju áður en hann varð lyfjakokteilum að bráð? Kannski hafði einhver fundið Stein í lyfjamóki og ákveðið að "freima" hann með því að draga hann hálfan inn um gluggann hjá mér og planta þar fingrafari!
Mér til mikilla vonbrigða voru ástæður niðurfellingarinnar alls ekki eins spennandi og ég hafði vonað og síður en svo gáfulegar. Steinn hafði sagt löggunni að hann vissi ekkert hvar hann hefði verið þessa helgi eða hvað hann hefði verið að gera. Ástæða minnisleysisins var að eigin sögn óhófleg neysla á allskyns eiturlyfjum. Fyrst Steinn vissi ekki hvar hann hafði verið þótti lögreglustjóra engin ástæða til að gefa sér neitt í þeim efnum eða kafa dýpra í málin. Honum þótti ekki einu sinni ástæða til að láta reyna á fingrafarið fyrir dómi gegn algerum skorti á fjarvistarsönnun Steins. Engin flétta, engin djúsí smáatriði. Ekki neitt.
Dæmdur afbrotamaður skilur eftir fingrafar á vettvangi glæps og hans eina málsvörn er að hann hafi ekki hugmynd hvað hann var að gera á þeim tíma sem glæpurinn var framinn vegna þess að hann var búinn að graðka í sig svo miklu magni af ólöglegum eiturlyfjum? Ég efast um að Matlock hefði misst þvag yfir þessarri málsvörn en Lögreglustjóra fannst hún augljóslega ekki árennileg. Minnisleysið var því verðlaunað með skilyrðislausri niðurfellingu málarekstursins.
Persónulega finnst mér ekkert að því að gera ráð fyrir því að Steinn hafi verið sá sem klöngraðist inn um gluggann hjá mér og stal frá mér, svona fyrst fingrafarið hans fannst inni á gafli hjá mér og hann sjálfur hafði engar betri uppástungur um staðsetningu sína. En þar sem ég er hvorki dómari eða lögreglustjóri hef ég kannski ekki nægilega sérþekkingu á þeim margslungnu ástæðum sem lyfjaunnendur hafa fyrir að teygja langa fingurna inn um glugga samborgara sinna.
